با وجودی که کلمه کارآفرین و مفهوم کارآفرینی ساده و قابل درک به نظر می‌رسد، اما می‌توان گفت که تعریف دقیقی از کارآفرین و کارآفرینی که مورد اتفاق نظر همگان باشد وجود ندارد. تعاریف کارآفرینی فراوانند و هر یک، بر جنبه‌ای از فرایند کارآفرینی و ویژگی های فرد کارآفرین تأکید کرده‌اند.

البته به نظر می‌رسد صفت‌های زیر، از جمله صفت‌هایی هستند که به کارآفرین‌ها نسبت داده می‌شوند:

دانشگاهیان در مقالات کارآفرینی فرد کارآفرین را چگونه تعریف می‌کنند؟

وقتی از سوال‌های کارآفرین کیست و کارآفرینی چیست به سوال تعریف آکادمیک کارآفرینی می‌رسیم، تکلیف ما مشخص‌تر است.

ما دیگر به تصویر ذهنی مردم و جامعه از کارآفرین و کارآفرینی کاری نداریم و مشخصاً می‌خواهیم مقالات کارآفرینی را مرور کرده و تعریف های مختلف کارآفرینی را در آنها جستجو کنیم.

اجازه بدهید در اینجا چند نکته را که در مقالات آکادمیک به آنها اشاره شده با هم مرور کنیم:

 کارآفرینی

آیا تابحال به این موضوع فکر کرده اید که چه دنیای پر رمز و رازی در پس مفهوم کارآفرینی وجود دارد؟ کارآفرینی واژه ای است که این روزها زیاد در مورد آن می شنویم. افراد بسیاری سودای کارآفرین شدن را در سر می پرورانند. اما آیا همه ی افراد می توانند کارآفرینان موفقی باشند؟ موفقیت در کارآفرینی به این سادگی نیست. آنچه که در این نوشته می خواهیم به آن بپردازیم بررسی مفهوم کارآفرینی از نظر بزرگان این حوزه و سیرتکاملی کارآفرینی در بستر تاریخ است. اگر شما هم خودتان را یک کارآفرین بلقوه میدانید و یا قصد دارید در این مورد اطلاعاتی کسب کنید با ما همراه باشید.

تاریخچه ی مفهوم کارآفرینی

واژه ی کارآفرینی از ریشه ی فرانسوی Entreprendre است (به انگلیسی: entrepreneur) و در مفهوم تعهدکردن یک کار استفاده می شود. با ورود به عرصه ی کارآفرینی شخص متعهد می شود تا مسئولیت و مدیریت یک کسب و کار جدید که همراه با ریسک است را بپذیرد. البته این کلمه از همان ابتدا در بحث کسب و کار بکار نمی رفت. در فرانسه کارآفرین به کسی گفته می شد که یک گروه موسیقی یا یک گروه سرگرم کننده را سازماندهی میکرد. در اوایل قرن شانزده میلادی مفهوم کارآفرینی برای کسانی به کار برده می شد که به ماموریت های نظامی اعزام می شدند.

کارآفرینی در قرن هفدهم کاربردهای بیشتری پیدا کرد. در قرن هفدهم از واژه ی کارآفرین برای فعالیت های مهندسی و امور ساختمانی نیز استفاده می شد. قرن هجدهم کارآفرینی را وارد عرصه ی اقتصاد کرد. مفهوم کارآفرینی طی چهارقرن مسیری تکاملی را طی کرد.

کارآفرینی صرفا از جنبه ی ارتباط آن با کسب و کارها بررسی نمی شود. در اقتصاد، روانشناسی،‌ مدیریت، جامعه شناسی و مردم شناسی نیز مفهوم کارآفرینی مطرح است. روانشناسان کارآفرینی را از جنبه ی صفات مشترک در کارآفرینان بررسی می کنند. جامعه شناسان تاثیر مذهب و نژاد را بر فعالیت های کارآفرینانه بررسی می کنند. از  منظر اقتصاددانان کارآفرینی عامل اصلی خلق فرصت های کارآفرینانه است. کارآفرینی حتی در سیایت هم مطرح هست و از نظر افراد سیاسی کارآفرینان باید مورد حمایت در جامعه قرار بگیرند. حال که مختصری در مورد تاریخچه ی کارآفرینی دانستیم بهتر است که ببینیم کارآفرینی از منظر پدر کارآفرینی چگونه تعریف می شود.

مفهوم کارآفرینی از زبان پدر کارآفرینی

در راس بزرگانی که در حوزه ی کارآفرینی اظهار نظر کرده اند،‌نام اقتصاددان بزرگ ژوزف شومپیتر(تولد ۱۹۳۴ میلادی) قرار دارد. شومپیتر را پدر کارآفرینی می نامند. او معتقد بود که یک کارآفرین باید تخریب خلاق داشته باشد. یعنی در اقتصاد تحول مثبت ایجاد کند. البته پیش از شومپیتر، ژان باتیست سی بر نقش اساسی کارآفرینان در به کارگیری منابع اقتصادی به شکل درست و اصولی اشاره کرد.

بعد از این تاریخ مکتب ها و دیدگاه های مختلفی برای کارآفرینی مطرح شد. در برخی از این دیدگاه ها کارآفرین بعنوان یک شخص به شدت حسابگر معرفی می شد که میتوانست گزینه های مطرح را بررسی و بهترینشان را انتخاب کند. از منظر دیگر کارآفرین بعنوان فردی متفکر، جسور و الهام بخش معرفی شد که می توانست منابع اقتصادی موجود را به شکل مناسب و جدیدی به کار بگیرد. در نهایت شومپیتر معتقد بود یک کارآفرین باید بتواند توسعه ی اقتصادی ایجاد کند و این کار را با ترکیبات جدید از منابع اقتصادی انجام دهد.

منظور از ترکیب های جدید معرفی یک کالای خوب یا کالای قدیمی در کیفیتی متفاوت، ایجاد یک بازار جدید، نوآوری در صنایع مختلف و یا ایجاد یک روش جدید تولیدی بود. از این منظر شومپیتر معتقد بود که کارآفرینی صرفا کار کردن به صورت مستقل یا برای خود نیست. این مفهوم امروزه رایج ترین تعریف برای کارآفرینی است. او معتقد بود  هر شخصی که یکی به یکی از ترکیب های جدیدی که نام بردیم ورود کند،‌ کارآفرین به حساب می آید. این یعنی کارآفرین می تواند به صورت مستقل و یا وابسته به یک سازمان فعالیت کند، سازمان های جدیدی ایجاد می کنند و یا اقدام به نوآوری می کنند.

حال وقت آن است که ببینیم صاحبنظران حوزه ی کارآفرینی در این باره چه نظراتی داشته اند و مفهوم کارآفرینی را چگونه تعریف کرده اند.

مفهوم کارآفرینی از منظر صاحبنظران

مفهوم کارآفرینی را از چند دید و چندین منظر مرور کردیم. در ضمن نظرات ژان باتیست سی و ژوزف شومپیتر را بعنوان پیشکسوتان این عرصه در بند قبل بررسی کردیم. حال باید ببینیم سایر بزرگان این حوزه چه دیدگاهی نسبت به کارآفرینی و کارآفرین ها چیست. جملاتی که در ادامه می خوانید از میان مقالات و کتاب های این بزرگان استخراج شده است:

1. پیتر دراکر: کارآفرینی یعنی از فرصت ها به قصد ایجاد تغییر بهره برداری کنیم. یک کارآفرین همواره به دنبال تغییر است و می خواهد به این تغییر پاسخ داده و به آن به چشم یک فرصت نگاه می کند.
2. کرایزنر: کارآفرینی یعنی از فرصت های کشف نشده به درستی بهره مند شویم.
3. وسپر: کارآفرینی بر افزایش رقابت تمرکز دارد. یک کارآفرین قصد دارد که فرصت های مناسب در محیط بازار را کشف کند و نیاز های برآورده نشده را برآورده کند.
4. تیمونز: کارآفرینی یعنی از هیچ یک چیز ارزشمند کشف کنیم.
5. پارستون: کارآفرینی نگاهی بالاتر از سطح ظرفیت های افراد به آنها دارد. در این حوزه به طور مداوم از فرصت های ممکن به دستیابی به نتایج بهره مند می شویم.
6. استونر: کارآفرینی یعنی بنیانگذاری یک کسب و کار ریسک دار و یا یک سازمان جدید.
7. استیونسون: کارآفرینی یعنی بدون توجه به منابعی که در دست داریم، فرصت های جدید را کشف و پیگیری کنیم.

نظر هفت تن از صاحبنظران حوزه ی کارآفرینی را در این قسمت بررسی کردیم. همانطور که ملاحظه کردید در همه ی این تعاریف به کشف فرصت ها و استفاده ی بهینه از آنها اشاره شده است. پس تا اینجا می توان یک نتیجه ی مهم گرفت و آن اینکه کارآفرینی اگر در پی بهره برداری از یک فرصت نبوده و پذیرای ریسک های جدید نباشد، چندان در این مقوله جای نمی گیرد.

آیا کارآفرینی یک ضرورت است؟

روند توسعه ی اقتصادی در کشورهای به اصطلاح جهان اول به شکلی است که اقتصاد را تحت تاثیر کارآفرینی قرار می دهد. در این کشورها کشف سرمایه های در دسترس و بهره برداری از آنها برعهده ی کارآفرینان است و کارآفرینان در این زمینه نقش محوری ایفا می کنند. شواهدی دال بر این ادعا وجود دارد که در کشورهای توسعه یافته مانند ژاپن، آلمان و آمریکا اقتصاد پیشرفته بر مبنای کارآفرینی شکل گرفته است.

بسیاری از صاحبنظران کارآفرینی را بعنوان جزلاینفک توسعه ی اقتصادی نام برده اند. علاوه بر اینها کارآفرینی از لحاظ ایجاد اشتغال در مقیاس وسیع نیز با اهمیت است. توزیع ثروت در سطح جامعه، کاهش تمرکز بر اقتصاد در یک حوزه؛ بهره وری متناسب و مفید از سرمایه های سرگردان و در نهایت بهبود کیفیت زندگی از مزایای کارآفرینی است که می توان به آنها اشاره کرد. با این اوصاف می توان گفت که کارآفرینی یک ضرورت در دنیای امروز است.

آمار و ارقام حاکی از آن است که  کشورهای توسعه نیافته یا در حال توسعه نیز به کارآفرینی روی آورده اند.از هر ۱۸ نفر یک نفر به کارآفرینی مایل هستند. انسان های امروزی بیشتر از گذشته ترجیح می دهند تا برای خودشان کار کنند و به اصطلاح “خودشان رئیس خودشان باشند”. آزادی در انتخاب تیم برای کار و گرفتن تصمیمات مهم برای پیشروی پروژه بعلاوه امکان به شهرت رسیدن فرد از طریق کارآفرینی از سایر علت هایی هستند که افراد را به سمت کارآفرینی سوق میدهد.

با این تفاسیر می توان اذعان داشت که کارآفرینی به یک ضرورت در دنیای امروز تبدیل شده است. مفهوم کارآفرینی دیگر یک مفهوم غریبه یا متعلق به یک گروه به خصوص نیست. افرادی که ویژگی های لازم برای کارآفرینی را داشته باشند می توانند ورود موفقیت آمیزی به این حوزه داشته باشند.

سخن آخر

آنچه در این مقاله به آن اشاره کردیم مفهوم کارآفرینی به طور جامع و کامل بود. اینک شما اطلاعات جامعی نسبت به موضوع کارآفرینی و دیدگاه صاحبنظران این حوزه دارید. در ضمن با بزرگان صاحبنظر در کارآفرینی آشنا شدید و می توانید در مورد آنها بررسی های بیشتری انجام دهید. اگر تصور می کنید نکته ای وجود دارد که ممکن است نظر خوانندگان را جلب کند لطفا در بخش نظرات با ما همراه باشید.